Gjykata Europiane për të Drejtat e Njeriut (GJEDNJ) me seli në Strasburg është përgjegjëse për respektimin e Konventës Europiane të të Drejtave të Njeriut të nënshkruar nga 46 shtete. “Ruajtja e pavarësisë dhe paanshmërisë së gjykatës është fondamentale”, deklaroi sekretari i Përgjithshëm i Këshillit të Europës, Alain Berset. “Në sfondin e sfidave komplekse të kohës sonë detyra jonë është ta forcojmë Konventën dhe jo ta dobësojmë atë”, theksoi ai. “Në një shoqëri, kur mbizotëron shteti ligjor, drejtësia nuk duhet të bjerë nën presionin politik”, nënvizoi më tej Berset.
Në një letër të hapur, që u bë publike të enjten (22.05.2025) nga zyra e kryeministres së Italisë Giorgia Meloni, disa vende anëtare të BE-së kërkojnë një debat parimor lidhur me interpretimin e Konventës së të Drejtave të Njeriut. Shkas për këtë është shqetësimi, se konventa nuk është më e mjaftueshme për të reaguar ndaj sfidave aktuale, veçanërisht sa ka të bëjë me migrimin.
Kjo kërkesë është nënshkruar nga qeveritë e Italisë, Danimarkës, Polonisë, Austrisë, Belgjikës, Letonisë, Estonisë, Lituanisë dhe Çekisë.
Kritika ndaj vendimeve gjyqësore për migracionin
Dokumenti në fjalë u publikua pas takimit ndërmjet kryeministres italiane Meloni dhe kryeministres së Danimarkës Mette Frederiksen në Romë. Të dyja kryeministret ndjekin një politikë restriktive migracioni. Në një deklaratë të përbashkët thuhet,se: “Ne duhet të rivendosim ekuilibrin e duhur.” Ka ardhur koha për një diskutim, “se si konventat ndërkombëtare t’u përshtaten sfidave të kohës sonë”.
Nënshkruesit e deklaratës kërkojnë gjithashtu, “të shohin se si Gjykata Europiane për të Drejtat e Njeriut i ka zhvilluar interpretimet e veta të Konventës Europiane për të Drejtat e Njeriut”.
Gjykata në Strasburg së fundi ka trajtuar raste kundër Letonisë, Lituanisë dhe Polonisë, ku bëhej fjalë për trajtim të kundërligjshëm të migrantëve. Danimarkës madje iu kërkua që të ndryshojë rregulloren lidhur me bashkimin familjar. Gjykata gjithashtu ka dënuar disa herë Italinë për trajtimin ndaj emigrantëve.
Në letrën e hapur të nëntë vendeve shprehimisht thuhet, “nëse gjykata në disa raste e ka tejkaluar kuadrin në interpretimin e konventës dhe nëse me këtë e ka ndryshuar ekuilibrin mes interesave që duhen mbrojtur”. Në disa raste është kufizuar aaftësia e vendeve për “të marrë vendime politike në demokracitë tona”.
Shtetet e BE-së kërkojnë rregulla të reja për khimin e migrantëve
Sipas Agjencisë së BE-së për mbrojtjen e kufijve, Frontex, numri i kalimeve ilegale të kufirit në Bashkimin Europian vitin e kaluar është ulur me 38 përqind në 239.000 raste. Më 2023 hyrjet ilegalisht shënuan numrin më të lartë që prej dhjetë vjetësh.
Megjithatë kryetarët e shteteve dhe të qeverive të BE-së i kërkuan Komisionit të BE-së në samitin e mbajtur në tetor 2024 “urgjentisht” rregulla të reja për kthimet e migrantëve të ardhur ilegalisht. Kësaj i parapriu rritja masive e presionit politik për këtë problematikë në Gjermani, në Austri dhe në vende të tjera./DW