Presidenti i SHBA-ve, Donald Trump, ka vendosur tarifë doganore prej 50% mbi një gamë të gjerë mallrash të importuara nga Kanadaja, si kundërpërgjigje ndaj asaj që ai e quajti “trajtim i pabarabartë” të makinave, produkteve të bulmetit dhe alkoolit amerikan.
Zyra e Përfaqësuesit të Tregtisë së SHBA-ve njoftoi se tarifat do të zbatohen për importe nga Kanadaja me vlerë gati 20 miliardë dollarë.
Ndër mallrat e prekura janë produkte të përdorimit të përditshëm, si vera dhe shkopinjtë e hokejit, si edhe mallra industriale, si çimentoja. Megjithatë, disa eksporte kyçe do të përjashtohen nga tarifat doganore, përfshirë energjinë, kaliumin, mineralet kritike dhe peshkun.
Kryeministri Mark Carney u përgjigj duke thënë se Kanadaja është e gatshme të “intensifikojë” bisedimet tregtare me SHBA-të në javët e ardhshme.
Shtëpia e Bardhë njoftoi se tarifat doganore do të hyjnë në fuqi pas 30 ditësh dhe do të përbëjnë një përshkallëzim të madh të tensioneve tregtare mes dy fqinjëve të Amerikës së Veriut.
Tarifat e reja doganore do të zbatohen për të gjitha mallrat e përfshira, pavarësisht nëse produkti mbulohej nga marrëveshja ekzistuese e tregtisë së lirë mes Kanadasë, SHBA-ve dhe Meksikës, e njohur si USMCA.
“Ky është veprimi më i fundit në një seri veprimesh të njëanshme tregtare nga SHBA-të, të cilat nisën me vendosjen e një sërë tarifash doganore në shkelje të drejtpërdrejtë të Marrëveshjes Kanada-SHBA-Meksikë,” tha Carney në një deklaratë të publikuar në platformën X.
Ai përmendi gjithashtu “kërcënimet ndaj sovranitetit kanadez”, një referencë e mundshme ndaj thirrjeve të Trumpit për ta bërë fqinjin verior të Amerikës shtetin e 51-të të SHBA-ve.
Taksat e importit të shpallura të hënën i shtohen barrierave tregtare që tashmë ekzistojnë mes dy vendeve.
SHBA mban aktualisht tarifa që variojnë nga 15% deri në 50% për çelikun, aluminin dhe bakrin kanadez. Uashingtoni gjithashtu vendos një tarifë prej 35% për lëndën e butë drusore nga Kanadaja, si edhe një taksë doganore prej 25% për pjesët e makinave që nuk prodhohen në SHBA.
Nga ana e saj, Kanadaja ka vendosur një kundërtarifë doganore prej 25% mbi importe të përzgjedhura të çelikut, aluminit dhe automjeteve amerikane.
Njoftimi i së hënës vjen pas kërcënimit të Presidentit Trump për të vendosur tarifa doganore për shkak të tymit nga zjarret pyjore në Kanada, i cili po përhapej drejt qyteteve amerikane.
Megjithatë, në urdhrat ekzekutivë që Trump nënshkroi të hënën nuk përmendet asgjë për zjarret pyjore.
Në vend të kësaj, tre vendimet përfshijnë çështje tregtare që prej kohësh kanë qenë burim mosmarrëveshjesh për SHBA-të në lidhje me makinat, produktet e bulmetit dhe alkoolin, duke sinjalizuar një prishje të negociatave tregtare mes dy vendeve.
Sa i përket automjeteve, Trump akuzon Kanadanë se vendos taksë mbi automjetet dhe pjesët amerikane që nuk mbulohen nga USMCA.
Ai argumenton se kjo është “e paarsyeshme” dhe se Kanadaja ka diskriminuar SHBA-të duke mos u vendosur vendeve të tjera një taksë të ngjashme.
Industria e prodhimit të automjeteve në Amerikën e Veriut është shumë e integruar mes Kanadasë, SHBA-ve dhe Meksikës. Trump i ka përmendur më parë automjetet si një nga fushat ku dy vendet kanë interesa konkurruese.
Ndërkohë, produktet e bulmetit kanë qenë prej kohësh një pikë mosmarrëveshjeje për SHBA-në, veçanërisht për shkak të sistemit kanadez të menaxhimit të furnizimit, i cili vendos kufizime për importet e huaja. Importet që tejkalojnë këto kufij i nënshtrohen tarifave doganore që mund të kalojnë 300%.
Së fundi, bojkoti i vazhdueshëm ndaj pijeve alkoolike amerikane nga shumica e provincave kanadeze është bërë një tjetër burim i madh pakënaqësie për SHBA-të që kur u vendos vitin e kaluar.
Kryeministrat e provincave kanadeze kanë deklaruar vazhdimisht se bojkoti do të hiqet nëse SHBA heq tarifat e saj doganore ndaj sektorëve kyç të ekonomisë kanadeze, përfshirë metalet dhe industrinë e automjeteve.
Negociatorët tregtarë kanadezë janë përpjekur të arrijnë një marrëveshje që të paktën do të reduktonte një pjesë të tarifave aktuale doganore amerikane.