Kryeministri Edi Rama ka folur për mënyrën sesi inteligjenca artificiale po transformon qeverisjen në Shqipëri, gjatë një interviste për podcast-in “The Politico Berlin Playbook”, pjesë e revistës gjermane Politico.
Rama tha se përdorimi i inteligjencës artificiale nisi nga domosdoshmëria për të përshpejtuar përkthimin dhe përshtatjen e 4,600 ligjeve dhe aktnënligjoreve që lidhen me procesin e anëtarësimit të Shqipërisë në Bashkimin Evropian.
“Në atë moment nënkuptonte 4,600 ligje dhe aktenënligjore që duhej të përktheheshin, të përshtateshin dhe të miratoheshin në Parlament. Të gjitha vendet para epokës së inteligjencës artificiale kanë ngritur dy ushtri të mëdha – përkthyes dhe juristë,” tha Rama.
Nga kjo nevojë, sipas tij, lindi “Diella”, një asistente digjitale e krijuar për të ndihmuar proceset qeveritare, që tashmë ndjek mbledhjet e qeverisë dhe mëson nga to.
“Tani po e sjellim në mbledhjet e qeverisë, që të fillojë t’i ndjekë, të dëgjojë dhe të mësojë. Ajo nuk harron, çdo gjë që dëgjon e mban mend. Po përgatitet për intervista live dhe për daljen e saj të parë publike,” tha Rama, duke shtuar se në pranverë “Diella” do të jetë në gjendje të japë intervista televizive dhe të shfaqet në formë hologrami në Parlament apo në mbledhjet e qeverisë.
Rama njoftoi gjithashtu një projekt të ri, të quajtur “fëmijët e Diellës”, që synon t’u ofrojë çdo deputeti një asistent personal digjital.
“Po përgatisim për çdo deputet nga një asistent që do të jetë si ‘fëmija i Diellës’. Ai do t’ju ndihmojë për të shkruar fjalimet, do t’ju informojë për debatet në sallë dhe do t’ju paralajmërojë për çdo temë që ju prek,” shpjegoi Rama.
Në intervistë, kryeministri theksoi se inteligjenca artificiale do të përdoret gjithashtu për të luftuar korrupsionin në prokurimet publike, një nga fazat më të ndjeshme të administratës.
“Ne kemi praktikisht zhdukur korrupsionin në nivelin e parë. Tani na mbetet ta luftojmë në nivelin tjetër – prokurimet publike. Dhe ekziston mundësia që të përdorim inteligjencën artificiale për t’i realizuar ato pa pasur nevojë për mijëra njerëz të përfshirë në proces,” tha Rama.
Sipas tij, AI mund të eliminojë ndërhyrjet njerëzore në hartimin e termeve të referencës dhe vlerësimin e ofertave, duke përdorur vetëm të dhëna publike të regjistruara në sistemin shtetëror.
Një tjetër përdorim i rëndësishëm i sistemit “Diella” është pastrimi i legjislacionit nga mbivendosjet, për ta bërë më koherent dhe më të zbatueshëm.
“Po përpiqemi të pastrojmë legjislacionin nga mbivendosjet. Gjermania, që ka sundim më të mirë të ligjit se Italia, ka vetëm një të tretën e ligjeve të saj. Ky është thelbi — nuk duhen më shumë ligje, por ligje të qarta dhe të zbatueshme,” theksoi Rama.
Në fund, kryeministri shtoi se projekti po zbatohet me mbështetjen e OpenAI dhe Microsoft, duke e cilësuar procesin si “të jashtëzakonshëm dhe mbresëlënës”.
“Modeli filloi me 85% saktësi, ndërsa sot është në 98%. Përkthyesit thonë se është më i saktë se ne. Po bëjmë diçka që do të ndryshojë mënyrën si funksionon shteti,” tha Rama.