Studiuesit në Universitetin e Kembrixhit kanë zhvilluar një vaksinë të re eksperimentale, në të cilën një komponent kyç është projektuar plotësisht nga inteligjenca artificiale, një zhvillim që sipas tyre mund të hapë rrugën për mbrojtje më të gjerë ndaj viruseve dhe parandalim të pandemive të ardhshme, raporton BBC.
Sipas ekipit kërkimor, kjo është hera e parë që një pjesë thelbësore e një vaksine është dizajnuar nga IA dhe më pas është testuar te njerëzit. Vaksina synon të ofrojë mbrojtje kundër një game të gjerë koronavirusësh, përfshirë variantet e COVID-19 dhe viruse që qarkullojnë aktualisht te kafshët, por që mund të kalojnë te njerëzit në të ardhmen.
“Ne jemi gjithmonë një hap pas. Ajo që po përpiqemi të bëjmë është të dalim përpara kurbës, aq përpara sa të mund të mbrojmë kundër shpërthimeve apo pandemive të reja”, tha profesori Jonathan Heeney nga Universiteti i Kembrixhit.
Ai shtoi se qasja e re synon të krijojë vaksina që nuk mbrojnë vetëm nga viruset ekzistuese, por edhe nga ato potencialisht pandemike në të ardhmen.
Sipas studiuesve, vaksina është projektuar përmes analizës nga inteligjenca artificiale të kodeve gjenetike të disa koronaviruseve të identifikuara nga programet e survejimit global. Më pas IA ka krijuar një “super-antigjen”, i cili trajnon sistemin imunitar për të njohur dhe luftuar një gamë të gjerë virusesh, edhe nëse ato pësojnë mutacione.
Antigjenet janë përbërësit kryesorë të vaksinave, pasi i mësojnë sistemit imunitar të identifikojë dhe të sulmojë infeksionet.
Studiuesit theksojnë se vaksinat ekzistuese shpesh humbasin efektivitet për shkak të mutacioneve të viruseve, çka kërkon përditësime të shpeshta, si në rastin e gripit sezonal dhe COVID-19.
Provat klinike të deritanishme janë kryer në 39 persona për të vlerësuar sigurinë e vaksinës, ndërsa një studim më i gjerë me rreth 200 pjesëmarrës po analizon aftësinë e saj për të nxitur përgjigjen imunitare. Sipas rezultateve të publikuara në “Journal of Infection”, efekti i saj në sistemin imunitar është cilësuar “i moderuar”, por premtues.
Profesori Saul Faust nga Universiteti i Southampton, i përfshirë në testime, tha se përdorimi i inteligjencës artificiale në dizajnimin e vaksinës ka “potencial të qartë”, veçanërisht për përgatitjen ndaj pandemive.
Ndërkohë, kërkime të tjera po zhvillohen për vaksina universale kundër gripit dhe sëmundjeve të tjera virale si Ebola, si dhe për variantet e gripit të shpendëve H5N1.
Ekspertë të tjerë të fushës e kanë cilësuar këtë qasje si një hap të rëndësishëm në zhvillimin e teknologjive të reja mjekësore, ndërsa autoritetet britanike e kanë përshkruar si një shembull të bashkëpunimit mes shkencës dhe inteligjencës artificiale në shërbim të shëndetit publik.