Bitcoinshpesh konsiderohet si një alternativë ndaj dollarit amerikan, monedhës rezervë botërore, pasi vetëm një numër i kufizuar monedhash do të prodhohen ndonjëherë. Përkrahësit argumentojnë se furnizimi fiks i bitcoin-it e bën atë një rezervë vlerash të mbrojtura nga inflacioni jashtë sistemit financiar global. Bitcoin shpesh krahasohet me arin për një arsye të ngjashme.
Ndërsa bankat qendrore në mbarë botën mbajnë rezerva të mëdha të dollarit dhe arit, deri më tani, vetëm një vend – El Salvador – ka krijuar një rezervë strategjike të kriptomonedhave, megjithëse disa qeveri i mbajnë ato, kryesisht të kapura nga aktivitetet kriminale ose për të anashkaluar sanksionet ndërkombëtare.
Javën e kaluar (6.03.2025) Presidenti i SHBA Donald Trump nënshkroi një urdhër ekzekutiv për të krijuar një rezervë strategjike të bitcoin, pasi kishte thënë më parë se dëshiron që Shtetet e Bashkuara të jenë lider në paratë dixhitale.
Mbrojtësit e kriptos i janë përgjigjur në mënyrë euforike planeve, ndërsa skeptikët argumentojnë se do t’i ekspozojnë taksapaguesit amerikanë ndaj paqëndrueshmërisë së madhe të çmimeve të monedhave dixhitale.
Ndërsa Trump mirëpriti në Shtëpinë e Bardhë drejtuesit kryesorë të kriptove, DW eksploroi për të kuptuar atë që presidenti ka në mendje.
Çfarë dimë për planin e Trump?
Sipas urdhërit të Trump, qeveria federale do të mbajë gati 200,000 bitcoin të sekuestruara në proceset penale dhe civile, sipas “kriptocarit” të Trump, David Sacks. “SHBA nuk do të shesë asnjë bitcoin të depozituar në Rezervë. Ajo do të mbahet si një depo me vlerë. Rezerva është si një Fort Knox dixhital për kriptomonedhën që shpesh quhet ‘ari dixhital'”, shkroi Sacks në X, duke iu referuar vendndodhjes në Kentaki ku ruhen shumica e rezervave të arit nëSHBA.
Urdhëri ekzekutiv kërkon një “kontabilitet të plotë” të zotërimeve të bitcoin të qeverisë, për të cilat Sacks tha se nuk janë audituar kurrë plotësisht.
Sacks shtoi se gjatë dekadës së fundit, Uashingtoni kishte shitur rreth 195,000 bitcoin për 366 milionë dollarë, të cilat ai tha se do të vlenin rreth 17 miliardë dollarë nëse do të mbaheshin ende.
Sacks tha se urdhëri i lejon Departamentit të Thesarit dhe Tregtisë “të zhvillojnë strategji buxhetore neutrale për blerjen e bitcoin shtesë”. Të dielën (09.03.2025), Trump emëroi pesë kriptovalutat që do të mbahen në rezerva, përkatësisht bitcoin, eter, XRP, solana dhe cardano.
“Një rezervë e kriptove të SHBA-së do ta lartësojë këtë industri kritike pas viteve të sulmeve korruptive nga administrata Biden,” shkroi Trump në platformën e tij “Truth Social”. “Unë do të siguroj që SHBA të jetë Kryeqyteti Kripto i Botës.”
Trump, i cili dikur ishte anti-kripto, tani është një adhurues në rritje i monedhave alternative dhe së pari hodhi idenë e një rezerve strategjike në Konferencën e Bitcoin 2024 në Nashville, Tennessee, në korrik.
Shumica e pronave janë të ardhura të sekuestruara nga krimi, duke përfshirë trafikun e drogës, pastrimin e parave dhe hakerimin. Qeveria gjithashtu mban miliona dollarë të sekuestruara ethereum, tether dhe monedha të tjera dixhitale më të vogla.
Çfarë është një rezervë strategjike?
Një rezervë strategjike është një rezervë burimesh jetike të mbajtura nga qeveritë ose organizatat e mëdha për të siguruar një rrjet sigurie në kohë të vështira.
Shembujt përfshijnë Rezervën Strategjike të Naftës së SHBA-së, e cila ndihmon në sigurimin e një furnizimi të rregullt me naftë gjatë krizave, rezervat ushqimore, duke përfshirë rezervat e grurit, për t’u mbrojtur nga uria dhe grumbullimin e vaksinave nga SHBA dhe Bashkimi Evropian gjatë pandemisëCOVID-19.
Vendet gjithashtu mbajnë rezerva monetare, si monedhat e huaja ose ari, për të stabilizuar ekonomitë e tyre dhe për të lehtësuar tregtinë. Qeveria e SHBA, për shembull, mban rreth 8,133 tonë metrikë ari, pjesa më e madhe e tyre në depozitën e shufrave të arit të Shteteve të Bashkuara në Fort Knox, Kentaki.
Gjithnjë e më shumë po krijohen rezerva të mineraleve kritike të nevojshme për teknologjinë, tranzicionin e energjisë dhe mbrojtjen.
A do të funksionojë stoku i kriptove?
Përkrahësit thonë se një rezervë strategjike e kriptove mund të ndihmojë stabilitetin financiar duke diversifikuar rezervat kombëtare të SHBA-së përtej aseteve tradicionale si ari dhe monedhat e huaja.
Një rezervë e tillë do të ndihmonte gjithashtu në legjitimimin e kriptomonedhave, duke inkurajuar më shumë institucione financiare t’i mbajnë ato. Pëlqimet e bitcoin-it ende shihen nga shumë investitorë institucionalë me dyshim për shkak të paqëndrueshmërisë së çmimeve dhe decentralizimit të tyre.
Por disa analistë mendojnë se vlera e stokut mund të zhduket në një përplasje tregu.
Të tjerë shqetësoheshin se nëse qeveria do të blinte Bitcoin pranë çmimit të tij të lartë të të gjitha kohërave prej 109,000 dollarësh, do të ishte një përpjekje e kushtueshme, në një kohë kur Trump po kërkon miliarda dollarë në shkurtime të sektorit publik.
Por Sacks këmbënguli në përdorimin e aseteve të kriptove të sekuestruara “do të thotë se nuk do t’u kushtojë taksapaguesve asnjë monedhë”.
Kritikë të tjerë e akuzuan Trumpin për favorizim ndaj një investimi shumë spekulativ, pa ofruar përfitime të qarta strategjike për kombin.
Shumë nga mbështetësit e Trump janë investitorë të mëdhenj të kriptove. Trump, vetë, ka një monedhë meme të quajtur pas tij.
Disa vëzhgues vunë në dukje kontradiktën midis krijimit të një stoku qeveritar të një aseti që konsiderohet anti-establishment. Bitcoin fillimisht u krijua si një mënyrë për të anashkaluar kontrollin e qeverisë dhe bankës qendrore.
Të tjerët ishin të shqetësuar se nëse më shumë qeveri do të fillonin të grumbullonin rezerva si bitcoin, ata mund të fillonin potencialisht të manipulonin tregun e kriptove, ashtu siç bëjnë me arin dhe monedhat.
Çmimi i arit muajin e kaluar arriti një rekord prej 2,956 dollarësh, pjesa më e madhe e tij për shkak të blerjeve të mëdha nga Polonia, Turqia, India dhe Kina. Trump tani përballet me pengesa të rëndësishme ligjore dhe politike përpara se stoku të bëhet realitet pasi idesë i mungon ende mbështetja e Kongresit dhe pasi sasi të mëdha të kriptove të sekuestruara nga autoritetet amerikane dikur kishin pronarë legjitimë./DW