Drejtori Ekzekutiv i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë (IEA), Fatih Birol, paralajmëroi të enjten se Evropa do të mbetet pa karburant për avionë brenda “gjashtë javësh” nëse mbyllja e Ngushticës së Hormuzit zgjatet.
Birol i tha Associated Press se mbyllja e ngushticës ka shkaktuar “krizën më të madhe energjetike që kemi përballuar ndonjëherë”. Mbyllja ka bërë që çmimi i naftës dhe gazit të rritet ndjeshëm në nivel global, me më shumë rreziqe që do të vijnë nëse nuk hapet në javët e ardhshme.
“Në Evropë, na kanë mbetur ndoshta gjashtë javë karburant për avionë”, i tha ai gazetës. “Nëse nuk jemi në gjendje ta hapim Ngushticën e Hormuzit… Mund t’ju them se së shpejti do të dëgjojmë lajmin se disa nga fluturimet nga qyteti A në qytetin B mund të anulohen si rezultat i mungesës së karburantit për avionë.”
Birol vuri në dukje se rezultatet më të këqija do të shihen në vendet në zhvillim në Amerikën Latine, Afrikë dhe Azi, megjithëse shumica e vendeve do të ndiejnë dhimbjen e shpërndarë në mënyrë të pabarabartë të shkaktuar nga mbyllja.
Birol tha se shumë vende “do të kalojnë nga shifrat e larta të inflacionit në afërsi të rritjes së ngadaltë ose edhe në recesion në disa raste” nëse ngushtica nuk hapet deri në fund të majit.
Regjimi iranian përdor ekzekutimet për të parandaluar revoltën përpara negociatave me SHBA-në
Irani e ka mbyllur dy herë ngushticën, së pari pasi filloi konflikti dhe më pas pasi arriti një marrëveshje armëpushimi 14-ditore me SHBA-në javën e kaluar. Zyrtarët iranianë përmendën sulmet e Izraelit ndaj Libanit si shkelje të marrëveshjes së tyre. Nuk është e qartë nëse marrëveshja 10-ditore e armëpushimit midis Izraelit dhe Libanit e arritur të enjten do të ndikojë në mbylljen e ngushticës.
Nëse nuk arrihet asnjë marrëveshje midis SHBA-së dhe Iranit për të rihapur ngushticën, “Të gjithë do të vuajnë”, tha Birol për AP.
Kreu i IEA-s tha se lejimi i më shumë se 110 cisternave të naftës dhe më shumë se 15 transportuesve që mbajnë gaz natyror të lëngshëm në Gjirin Persik përmes ngushticës “nuk është e mjaftueshme” për të zgjidhur krizën energjitike. Mund të duhen disa muaj para se nivelet e prodhimit të shihen para se konflikti të mund të kthehet.
“Mbi 80 asete kyçe në rajon janë dëmtuar”, tha ai. “Dhe nga këto 80, më shumë se një e treta janë dëmtuar rëndë ose shumë rëndë. Do të jetë jashtëzakonisht optimiste të besohet se do të jetë shumë e shpejtë. Do të duhen gradualisht, gradualisht, deri në dy vjet për t’u rikthyer aty ku ishim para luftës.”
Postimet e Trump për Jezusin e Inteligjencës Artificiale dhe grindja e Papa Leo shpërqendrojnë vëmendjen nga axhenda e tij Birol kujtoi grupin rock Dire Straits gjatë intervistës së tij, duke shtuar se “është një ngushticë e tmerrshme tani dhe do të ketë pasoja të mëdha për ekonominë globale. Dhe sa më gjatë të shkojë, aq më keq do të jetë për rritjen ekonomike dhe inflacionin në të gjithë botën”.
SHBA-të të hënën vendosën një bllokadë për të parandaluar kalimin e tankerëve dhe anijeve të tjera nëpër kalimin e rëndësishëm tregtar, ku kalon afërsisht 20 përqind e naftës dhe gazit në botë. Presidenti Trump vendosi anije amerikane për të bllokuar ngushticën pasi bisedimet e paqes midis SHBA-së dhe Iranit dështuan të shtunën.
Gjenerali Dan Caine, kryetar i Kryesisë së Shtabit të Përbashkët të Forcave të Armatosura, tha të enjten se bllokada i shtyu 13 anije të bënin “zgjedhjen e mençur të kthimit prapa”.
“Ndërsa vazhdojmë ta mbajmë këtë bllokadë me urdhër të sekretarit dhe presidentit, çdo anije që nuk i përmbahet udhëzimeve tona do të trajtohet në përputhje me rrethanat.”-u tha ai gazetarëve në një konferencë shtypi në Pentagon./newsnationnow/Radar.al